१९७२ पछि किन अन्तरिक्ष यात्री चन्द्रमामा गएनन् ?

यो एउटा सानो कदम पुरै मानव जातिको लागि ठूलो छलाङ साबित हुनेछ । चन्द्रमामा पहिलो पाइला राख्नेहरुले भनेका थिए । २१ जुलाई १९८९ को त्यो दिन नील आर्मस्ट्रङ्गले चन्द्रमामा पाइरा राखेर इतिहास रचेका थिए । यस पछि अन्य पाँच अमेरिकी यान चन्द्रमामा पठाइयो । 

१९७२ मा चन्द्रमामा पुग्ने यूजीन सेरनन अन्तिम अन्तरिक्ष यात्री थिए । त्यसपछि हालसम्म कोइ पनि मानिस चन्द्रमामा गएका छैनन् । तर झण्डै आधा सताब्दिपछि अमेरिकाले चन्द्रमामा मानव मिशन पठाउने घोषणा गरेको छ । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले यससँग सम्बन्धित आदेशमा हस्ताक्षर गरेका छन् । तर प्रश्न उठछ, अमेरिका वा अन्य देशले आधा सताब्दिसम्म पनि किन अन्तरिक्ष यात्रीलाई चन्द्रमामा किन पठाएनन ? 

वास्तवमा चन्द्रमामा मानव पठाउने अभियान निकै महंगो अभियान हो । लस एन्जल्स विश्वविद्यालयमा खगोल विज्ञानका प्राध्यापक माइकल रिचका अनुसार चन्द्रमामा मानव मिशन पठाउन निकै खर्च हुन्छ । जबकी यसको बैज्ञानिक फाइदा कम हुने गरेको छ । 
विज्ञहरुका अनुसार यस मिशनमा वैज्ञानिक चासो भन्दा धेरै राजनीतिक कारण थियो । अन्तरिक्ष नियन्त्रणको होडमा यस्तो गरिएको थियो । सन २००४ मा अमेरिकी राष्ट्रपति जर्ज डब्ल्यू बुशले ट्रम्पले जस्तै मानव मिशन पठाउने प्रस्ताव गरेका थिए । यसमा १०४००० मिलियन अमेरिकी डलरको अनुमानित बजेट बनाइएको थियो । तर ठूलो बजेटका कारण त्यतिबेला पनि यो प्रोजेक्ट सेलाएको थियो । 

विज्ञहरुले यसपटक पनि पहिलेकै जस्तै हुने सम्भावना रहेको भन्दै चिन्ता व्यक्त गरेका छन् । किन भने राष्ट्रपति ट्रम्पले यसमा हस्ताक्षर गर्नुभन्दा पहिले सिनेटमा छलफल समेत गरेनन् । प्राध्यापक माइकल रिचका अनुसार यस्तो मिशनमा वैज्ञानिक फाइदा कम हुन्छ त्यसैले यस्तो मिसन प्राथमिकतामा पर्दैन । त्यस्तै अर्काे कारण नासा वर्षाैँदेखि अन्य महत्वपूर्ण प्रोजेक्ट पुुरा गर्न लागि परेको छ । पछिल्ला वर्षहरुमा नासाले नयाँ उपग्रह, बृहस्पतिमा खोज, अन्तर्राष्ट्रिय अन्तरिक्ष स्टेशनको कक्ष लन्च तथा अन्य आकाश गंगा तथा ग्रहरुमाथि शोध गरिरहेको छ ।

नासाले वर्षाैँदेखि चन्द्रमामा पुनः मानव मिशन पठाउने वकालत गरिरहेको छ । उसले यसका लागि बैज्ञानिक कारण देखाउँदै आएको छ । नासाका अनुसार मानव मिशन चन्द्रमामा जाँदा कैयाँै नयाँ जानकारी मिल्ने विश्वास गरिएको छ ।
सरकारी र नीजि क्षेत्रबाट कोशिस पहिले पनि भएका थिए । चन्द्रमामा पुग्ने मात्र होइन, मानव बस्ती बसाल्ने जस्ता महत्वकांक्षी योजना समेत प्रस्तुत गरिएको थियो । यी योजना कम खर्च लाग्ने प्रविधि र स्पेसक्राफ्टको निर्माणमा आधारित छन् । चीनले २०१८ र रुसले २०३१ सम्ममा चन्द्रमामा मानव मिशन पठाउने योजना बनाएका छन् ।

यस बीचमा कैयाँै प्राइभेट उपग्रहले स्पेस व्यापार मोडल ल्याउने योजना पनि सार्वजनिक भएका छन् । जसमा चन्द्रमामा खनिजको उत्खनन तथा चन्द्रमाबाट ल्याएका बहुमूल्य धातुको बिक्रिवितरण योजना रहेका छन् । अमेरिका अन्तरिक्षको यस डौडमा कसैभन्दा पछि हुन चाहदैन । नासाको योजनाका लागि यस पटक बनाइएको बजेट आम बजेटको एक प्रतिशत हो । जबकी पहिले अन्तरिक्ष कार्यक्रमका लागि उक्त बजेट कुल बजेटको ५ प्रतिशत थियो । बीबीसीबाट ।
 

संगीतकार अम्बर गुरूङकी पत्नी विणाको निधन

काठमाडौ, असार ३२, चर्चित संगीतकार स्वर्गीय अम्बर गुरूङकी पत्नी विणा गुरूङको आइतबार साँझ निधन भएको छ। उनको धापासीस्थित ग्रान्डी अस्पतालमा उपचारका

सुस्तावासीले क्षतिपूर्तिबापतको रकम पाउने

नवलपरासी, ३२ असार । पश्चिम नवलपरासीमा गत वर्ष भएको डुबानका कारण करोडौँको क्षति बेहोर्न बाध्य सुस्तावासीले क्षतिपूर्तिबापत रु दुई करोड ४६ लाख १२ हजार

नारायणी र कोशीमा पानी जहाजको सम्भावना 

काठमाडौँ, ३२ असार । कोशी र नारायणी नदीमार्फत नेपालले जलयातायात सञ्चालन गर्न सक्ने सम्भावना देखिएको छ ।  यहाँ भइरहेको नेपाल र भारतका अधिकारीबीच भएको

राउटेले पाए परिचयपत्र

  सुर्खेत, ३१ असार । पश्चिम नेपालमा फिरन्ते जीवन बिताउँदै आएको राउटे समुदायलाई पहिलो पटक स्थायी परिचयपत्र प्रदान गरिएको छ । कर्णालीप्रदेश